දිවුරුම් ප්රකාශයක් (Affidavit) යනු කුමක්ද? ශ්රී ලංකාවේ නිවැරදිව සකස් කරන්නේ කෙසේද?
ශ්රී ලංකාවේ විවිධ අධිකරණ, රාජ්ය ආයතන සහ පරිපාලන කටයුතු සඳහා දිවුරුම් ප්රකාශයක් හෙවත් Affidavit අවශ්ය විය හැකිය. නමුත් සෑම Affidavit එකකටම එකම නීතිමය අවශ්යතා අදාළ නොවිය හැකි බැවින්, එය භාවිතා කරන කාර්යය සහ අදාළ නීතිය සැලකිල්ලට ගැනීම වැදගත් වේ.
දිවුරුම් ප්රකාශයක් යනු කුමක්ද?
සරලව කිවහොත්, දිවුරුම් ප්රකාශයක් යනු පුද්ගලයෙකු විසින් තමන් ප්රකාශ කරන කරුණු සත්ය බවට දිවුරුමක් හෝ affirmation එකක් යටතේ කරන ලිඛිත ප්රකාශයකි.
අධිකරණ කටයුතු සඳහා භාවිතා වන Affidavits සම්බන්ධයෙන් Civil Procedure Code හි විශේෂ නියමයන් ඇත.
Affidavit එකක සඳහන් කළ යුතු කරුණු
Affidavit එකේ අන්තර්ගතය එහි අරමුණ අනුව වෙනස් වේ. සාමාන්යයෙන් පහත කරුණු පැහැදිලිව සඳහන් විය යුතුය:
1. ප්රකාශකයාගේ සම්පූර්ණ නම.
2. අවශ්ය නම් ලිපිනය සහ අනෙකුත් හඳුනාගැනීමේ තොරතුරු.
3. ප්රකාශ කරන කරුණු අංක අනුව සහ පැහැදිලිව සඳහන් කිරීම.
4. අදාළ oath හෝ affirmation කොටස.
5. declarantගේ අත්සන.
6. දිවුරුම හෝ affirmation ලබාගත් බලයලත් පුද්ගලයාගේ jurat සහ අත්සන.
Affidavit එකක සඳහන් කළ යුතු කරුණු කුමන ආකාරයේද?
Civil Procedure Code හි section 181 අනුව, අධිකරණ කටයුතු සම්බන්ධ Affidavits සාමාන්යයෙන් declarant තමන්ගේ දැනුම සහ නිරීක්ෂණය මත සාක්ෂි දිය හැකි කරුණු වලට සීමා විය යුතුය.
ඒ අනුව:
– තමන් දන්නා කරුණු සහ නිරීක්ෂණය කළ කරුණු පැහැදිලිව සඳහන් කරන්න.
– අසා දැනගත් කරුණු තමන්ගේම දැනුමක් ලෙස ඉදිරිපත් කිරීමෙන් වළකින්න.
– interlocutory application එකකදී belief මත ප්රකාශයක් කළ හැකි විශේෂ අවස්ථාවල reasonable grounds සඳහන් කිරීම අවශ්ය විය හැකිය.
කවුද Affidavit එකකට oath හෝ affirmation ලබාගත හැක්කේ?
Civil Procedure Code යටතේ අදාළ Affidavits සඳහා oath හෝ affirmation ලබාගැනීම:
– Court එකක්,
– Magistrate කෙනෙකු,
– Justice of the Peace කෙනෙකු,
– Commissioner for Oaths කෙනෙකු,
හෝ විදේශයකදී එම රටේ නීතිය අනුව oath හෝ affirmation ලබාදීමට බලය ඇති පුද්ගලයෙකු ඉදිරියේ සිදු විය හැකිය.
කෙසේ වෙතත්, විශේෂිත ලියවිල්ලක් හෝ ආයතනයක් සඳහා වෙනත් අවශ්යතා තිබිය හැකි බැවින්, එම අවශ්යතාව වෙනම පරීක්ෂා කිරීම වැදගත් වේ.
Affidavit එකකට අත්සන් කරන්නේ කවදාද?
Civil Procedure Code හි section 438 අනුව, අදාළ නියමයන් යටතේ සාදන Affidavit එක declarant විසින් oath හෝ affirmation සිදු කරන Court, Justice of the Peace, Commissioner for Oaths හෝ වෙනත් සුදුසු පුද්ගලයා ඉදිරියේ අත්සන් කළ යුතුය.
ඒ නිසා:
– නිවසේදී අත්සන් කරගෙන පසුව සහතිකයක් ලබාගැනීම සුදුසු ක්රියාපටිපාටිය යැයි උපකල්පනය නොකරන්න.
– අදාළ කාර්යයට අවශ්ය නිවැරදි ක්රියාපටිපාටිය පරීක්ෂා කරන්න.
කියවීමට හෝ ලිවීමට අපහසු පුද්ගලයෙකුගේ Affidavit
Civil Procedure Code හි section 439 අනුව, declarant අන්ධ පුද්ගලයෙකු, අකුරු නොදන්නා පුද්ගලයෙකු හෝ ලියවිල්ලේ භාෂාව තේරුම් ගැනීමට නොහැකි පුද්ගලයෙකු නම්, Affidavit එක ඔහුට හෝ ඇයට කියවා දීම හෝ තම භාෂාවෙන් අර්ථකථනය කිරීම සම්බන්ධ විශේෂ නියමයන් අදාළ වේ.
Jurat එකේ ද එම ක්රියාපටිපාටිය සහ declarant ලියවිල්ල තේරුම් ගත් බව සඳහන් කිරීම අවශ්ය විය හැකිය.
Affidavit එකක වෙනස්කම් සහ මකාදැමීම්
Civil Procedure Code හි section 440 අනුව Affidavit එක සාධාරණ ලෙස ලියා තිබිය යුතු අතර erasures, blotting හෝ blanks නොතිබිය යුතුය.
අත්යවශ්ය වෙනස්කමක් oath හෝ affirmation කිරීමට පෙර සිදු කළ යුතු නම්, නීතියේ සඳහන් ක්රමයට එය සටහන් කර අදාළ බලයලත් පුද්ගලයා විසින් initial කිරීම අවශ්ය විය හැකිය.
හොඳම ප්රායෝගික ක්රමය වන්නේ වැදගත් වැරැද්දක් තිබේ නම් නව Affidavit එකක් නිවැරදිව සකස් කිරීම ගැන වෘත්තීය උපදෙස් ලබාගැනීමයි.
Affidavit එකක අසත්ය තොරතුරු සඳහන් කළහොත්?
දිවුරුමක් හෝ affirmation එකක් යටතේ කරන අසත්ය ප්රකාශ බරපතළ නීතිමය ප්රතිවිපාක ඇති කළ හැකිය.
විශේෂයෙන් අධිකරණ කටයුතු සම්බන්ධ Affidavits සඳහා, දැන දැනම අසත්ය ප්රකාශ කිරීම contempt of court හෝ false evidence සම්බන්ධ නීතිමය ප්රතිවිපාක ඇති කළ හැකි අවස්ථා තිබිය හැකිය.
එබැවින් Affidavit එකකට අත්සන් කිරීමට පෙර:
– සෑම කරුණක්ම සත්යදැයි පරීක්ෂා කරන්න.
– තමන්ගේ දැනුම මත නොවන කරුණු සම්බන්ධයෙන් ප්රවේශමෙන් කටයුතු කරන්න.
– සැකයක් තිබේ නම් නීතිඥවරයෙකුගෙන් උපදෙස් ලබාගන්න.
Affidavit එකක් අවශ්ය විය හැකි සාමාන්ය අවස්ථා
විවිධ ආයතන සහ කාර්යයන් සඳහා Affidavit එකක් අවශ්ය විය හැකිය. උදාහරණ:
– නමක හෝ initials වල වෙනසක් පැහැදිලි කිරීම.
– පෞද්ගලික කරුණක් සම්බන්ධ ප්රකාශයක් කිරීම.
– අදාළ ආයතනයක් විසින් Affidavit එකක් ඉල්ලා ඇති අවස්ථාවක්.
– අධිකරණ කටයුත්තක් සඳහා evidence by affidavit අවශ්ය වන අවස්ථාවක්.
නමුත් යම් ආයතනයක් Affidavit එකක් ඉල්ලා සිටින බව පමණක් අසා template එකක් භාවිතා නොකරන්න. එම ආයතනයේ නිශ්චිත අවශ්යතා පරීක්ෂා කිරීම වැදගත් වේ.
Affidavit එකක් සකස් කිරීමේදී සිදු වන සාමාන්ය වැරදි
1. අසත්ය කරුණු ඇතුළත් කිරීම
මෙය බරපතළ නීතිමය ප්රශ්නයක් ඇති කළ හැකිය.
2. අසා දැනගත් කරුණු තමන්ගේ දැනුම ලෙස සඳහන් කිරීම
අධිකරණ Affidavit සඳහා section 181 හි නියමයන් විශේෂයෙන් වැදගත් වේ.
3. අත්සන් කිරීමේ ක්රියාපටිපාටිය නොසලකා හැරීම
අදාළ බලයලත් පුද්ගලයා ඉදිරියේ අත්සන් කිරීම අවශ්ය විය හැකිය.
4. වැරදි සහ මකාදැමීම් නොසලකා හැරීම
වැදගත් ලියවිල්ලක් නිවැරදිව සකස් කිරීම අත්යවශ්ය වේ.
5. පරණ template එකක් අන්ධ ලෙස භාවිතා කිරීම
එක් කාර්යයකට සුදුසු Affidavit එකක් තවත් කාර්යයකට සුදුසු නොවිය හැකිය.
Affidavit Checklist
☐ Affidavit එක අවශ්ය වන්නේ කුමන කාර්යයටද?
☐ එය ඉල්ලා සිටින ආයතනය කවුද?
☐ නිශ්චිත ආකෘතියක් තිබේද?
☐ ප්රකාශකයාගේ නම සහ තොරතුරු නිවැරදිද?
☐ සඳහන් කර ඇති කරුණු සත්යද?
☐ තමන්ගේ දැනුම මත පදනම් වන කරුණු පැහැදිලිද?
☐ නිවැරදි බලයලත් පුද්ගලයා ඉදිරියේ oath/affirmation සිදු කරනවාද?
☐ අත්සන් කිරීමට පෙර සම්පූර්ණ ලියවිල්ල කියවා පරීක්ෂා කර තිබේද?
Affidavit සහ Power of Attorney අතර වෙනස
Affidavit එකක් සාමාන්යයෙන් කරුණු ප්රකාශ කිරීම සඳහා භාවිතා වන අතර Power of Attorney එකක් තවත් පුද්ගලයෙකුට තමන් වෙනුවෙන් නීතිමය කාර්යයන් කිරීමට බලය ලබාදීම සඳහා භාවිතා වේ.
Hicont හි Power of Attorney පිළිබඳ ඔබගේ පෙර ලිපියට මෙහි internal link එකක් එක් කළ හැකිය.
නිතර අසන ප්රශ්න
Affidavit එකක් යනු කුමක්ද?
දිවුරුමක් හෝ affirmation එකක් යටතේ පුද්ගලයෙකු කරන ලිඛිත ප්රකාශයකි.
Affidavit එකකට අත්සන් කරන්නේ කවුද?
Declarant විසින් අත්සන් කරන අතර අදාළ නීතිය සහ කාර්යය අනුව බලයලත් පුද්ගලයෙකු ඉදිරියේ oath හෝ affirmation සිදු වේ.
JP කෙනෙකු ඉදිරියේ හැම Affidavit එකක්ම කළ හැකිද?
එය Affidavit එකේ අරමුණ සහ අදාළ නීතිය මත රඳා පවතී. විශේෂ අවශ්යතාව පරීක්ෂා කිරීම වැදගත් වේ.
Affidavit එකක වැරදි තොරතුරු සඳහන් කළ හැකිද?
නැත. දැන දැනම අසත්ය ප්රකාශ කිරීම බරපතළ නීතිමය ප්රතිවිපාක ඇති කළ හැකිය.
Affidavit එකකට පසුව වෙනස්කම් කළ හැකිද?
නීතියේ සඳහන් ක්රියාපටිපාටිය අදාළ විය හැකි බැවින්, වැදගත් වෙනස්කමක් අවශ්ය නම් වෘත්තීය උපදෙස් ලබාගැනීම සුදුසුය.
අවසාන වශයෙන්
දිවුරුම් ප්රකාශයක් හෙවත් Affidavit යනු සාමාන්ය ලිපියක් නොවේ. එය නීතිමය වශයෙන් වැදගත් විය හැකි ලියවිල්ලකි.
එබැවින්:
– සත්ය කරුණු පමණක් සඳහන් කරන්න.
– අදාළ ආයතනයේ අවශ්යතා පරීක්ෂා කරන්න.
– නිවැරදි ක්රියාපටිපාටිය අනුගමනය කරන්න.
– අත්සන් කිරීමට පෙර ලියවිල්ල සම්පූර්ණයෙන් කියවන්න.
– සැකයක් තිබේ නම් නීතිමය උපදෙස් ලබාගන්න.
නීතිමය මූලාශ්ර සහ වැඩිදුර කියවීම්
1. Civil Procedure Code – Sections 181, 183, 437, 438, 439 and 440:
https://justice.lk/statutes/civil-procedure-code
2. Sri Lanka Parliament – Civil Procedure Code amendments:
https://www.parliament.lk/en/business-of-parliament/acts-listing
නීතිමය නිවේදනය
මෙම ලිපිය සාමාන්ය නීතිමය තොරතුරු සඳහා පමණක් සකස් කර ඇත. මෙය විශේෂිත නඩුවක් හෝ පුද්ගලයෙකුගේ තත්ත්වයක් සඳහා නීතිමය උපදෙස් ලෙස සැලකිය නොයුතුය. විශේෂිත නීතිමය ගැටලුවක් සඳහා සුදුසුකම්ලත් නීතිඥවරයෙකුගෙන් උපදෙස් ලබාගැනීම සුදුසුය.